Naar een moderne monarchie

 

 

Slottoespraak ‘Naar een moderne monarchie’

Colloquium ‘Quid monarchie?’

Kamer van Volksvertegenwoordigers, dinsdag 10 juli 2012

 

Geachte professoren, mevrouw de moderator, beste collega’s, dames en heren,

10 jaar geleden organiseerde de N-VA haar stichtingscongres. Onder de slagzin ‘Voor zes miljoen Vlamingen, vandaag en morgen’ congresseerden we 2 dagen  in Leuven over onze ideologische basis, de politieke bron van ons handelen. Ik kan iedereen aanraden om die teksten van de N-VA nog eens ter hand te nemen en door te lezen.

Op 10 jaar tijd is er veel veranderd, wij waren klein, zij waren groot, nu zijn wij groot en zijn zij klein. Om het met de woorden van onze partijvoorzitter dit weekend in De Morgen te zeggen: ‘wij zijn groot en zij zijn klein en dat vinden zij niet eerlijk.’ Het schelpje op het hoofd van Calimero is duidelijk van eigenaar veranderd.

Op 10 jaar tijd is er van ons beginprogramma bovendien al aardig wat verwezenlijkt en daar mogen we best fier op zijn. Vooral uit het hoofdstuk ‘De hechte samenleving’ is er veel gerealiseerd. Het hele rechten en plichtenverhaal, de maatschappelijke balans tussen vrijheid en verantwoordelijkheid, het streven naar een hechte samenleving… dit thema, dit onderwerp staat pal in het midden van het maatschappelijk debat in Vlaanderen. Of het nu gaat over sociale zekerheid, onderwijs, over migratie of veiligheid. Het pleidooi voor rechten en plichten, voor vrijheid en verantwoordelijkheid is nooit ver weg. Niet bij de N-VA, maar ook niet bij de andere partijen of bij de public intellectuals en opiniemakers in Vlaanderen.

Een vlugge blik op het verkiezingsprogramma van de Antwerpse Sp.a leert dat de gemiddelde N-VA-nationalist al sinds 2002 vooruitstrevender denkt en handelt dan de gemiddelde socialist.

Want wie pleit er al tien jaar voor verplichte inburgeringslessen voor OCMW-klanten? De N-VA

Wie pleit er al 10 jaar voor een inburgeringsexamen? De N-VA

Wie pleit er al 10 jaar voor een strenger asiel- en migratiebeleid? De N-VA

Wie pleit er al 10 jaar voor veiligheid als grondrecht? De N-VA

Wie pleit er al 10 jaar voor een taalbadjaar Nederlands voor nieuwkomers in ons onderwijs? De N-VA

Juist ja, wij, die zogenaamde conservatieve Vlaams-nationalisten… Vooruitziend conservatief dan toch.

Op ons stichtingscongres stemden we ook over het felbesproken artikel 1 van ons partijprogramma: het streven naar een onafhankelijke Vlaamse republiek in een democratisch Europa. Vandaag ga ik het niet hebben over die onafhankelijkheid, evenmin over het democratisch gehalte van Europa of over Europa tout court, maar wel over de republiek.

Republiek of monarchie? Hoe je het ook draait of keert, het blijft een gevoelig onderwerp, ook bij onze kiezers, zelfs bij de traditionele achterban. Ik sta soms versteld van wie ik mails of reacties krijg die me zeggen, “Theo, je bent goed bezig in Brussel, maar de koning, moet dat nu echt? Dat is toch niet zo belangrijk, die man doet toch niemand kwaad. Laat dat gauw rusten.”

Het is een realiteit, nog steeds heel wat Vlamingen houden van hun koning. Maar we mogen dit ook niet overdrijven want uit recent peilingsonderzoek van de professoren Meuleman, Swyngedouw en Abts van de KUL blijkt dat slechts een kwart van de Vlaamse bevolking veel tot zeer veel vertrouwen heeft in de koning. 40 procent heeft weinig tot zeer weinig vertrouwen en een derde heeft geen mening. In de media werd dit ‘verkeerdelijk of bewust verkeerdelijk’ vertaald alsof de koning veel vertrouwen geniet bij de bevolking wat om meerdere redenen kort door de bocht is, ten eerste gaat het enkel over de koning en niet over de Koninklijke familie, de publieke opinie over Laurent en Filip zit hier dus niet in, ten tweede is naast de politici en journalisten ook de koning gebuisd met 4,3 op 10, enkel de politie haalt met 5,2 op 10 een voldoende en ten derde daalt zijn score sinds 2007 fors. De bedenkelijke rol van de koning in de regeringscrisis die ons land kent sinds 2007 zal hierin ongetwijfeld een rol hebben gespeeld. Ik hoop dat op een dag historici kunnen achterhalen wat er allemaal exact gebeurd is in de onstabiele periode 2007-2011 en welke rol Laken hierin juist speelde.

Zal het u trouwens verbazen dat het kiezerskorps van de Sp.a het meest vertrouwen heeft in de koning? Gelet op de cijfers die professor Vuye daarnet gaf over het formateurschap, zou het van een ontstellende ondankbaarheid getuigen moest dit niet zo zijn. De socialisten kregen meer dan 72% van de tijd de stuurknuppel in handen terwijl ze electoraal niet meer dan 23% van de Belgische stemmen behaalden. Het mystieke huwelijk tussen zelfverklaard progressief links en het conservatieve koningshuis blijft een van de eigenaardigheden van België.

Dezelfde Sp.a-kiezer is ten andere ook de enige die de Vlaamse pers vertrouwt. Hoe zou dat nu komen…

Dames en heren,

De N-VA is en blijft een republikeinse partij, laat daar geen onduidelijkheid over bestaan. Maar we zijn bovenal democraten en op dit ogenblik bestaat er in geen van beide democratieën die België telt een meerderheid om de monarchie te doen uitdoven. U zult het van een bende caractériels als ons misschien niet verwachten, maar al in 2002 zagen we dat in, we schreven er zelfs een congresresolutie over, lees even met me mee:

‘De N-VA streeft naar een onafhankelijke Vlaamse republiek, maar ook in afwachting daarvan is zij sterk vragende partij voor een hervorming van de Belgische monarchie. Als deze (nog) niet democratisch afgeschaft kan worden, wenst de N-VA minstens dat de omschrijving van de politieke rol van de koning uit de grondwet geschrapt wordt en de monarchie dus enkel en alleen nog een ceremoniële functie vervult. In dit verband wenst de N-VA ook dat er geen adellijke titels meer verleend worden en dat bestaande niet langer erfelijk zijn.’

Kortom, de N-VA wil meewerken aan de hervorming van de Belgische monarchie, meer nog, wij willen de stuwende kracht zijn die het Belgisch koningshuis een 21ste eeuws kleedje past. Wij zijn niet de partij van de verrotting, wij zijn en blijven een constructieve Vlaamsnationale beleidspartij. Zeggen dat een moderne monarchie hoogstnoodzakelijk is, is, na wat we vandaag gehoord hebben, een kanjer van een understatement. Of het ook realistisch is, dat blijft voorlopig een groot vraagteken.

Maar laat ons niet wanhopen, aan de andere kant van de taalgrens lijkt er toch ook een en ander te bewegen. Zo kwam begin februari de Franstalige krant Le Soir, beter bekend als de grote vriend van de N-VA, met een reeks over ‘les tabous de la société belge’. Op zeven februari –net op mijn verjaardag – was het de beurt aan het koningshuis onder de titel ‘la monarchie est-elle au-dessus des lois’? Een mooier verjaardagscadeau kon ik me –zeker van Le Soir- niet indenken want er werd wel degelijk over alles gesproken: de financiën, de parlementaire controle, de gedragscode… 

Maar, maar, maar… ‘Qui mange du roi en creve!’ Dat de Franstaligen morgen hun koning zullen afvallen, is een illusie. Ook al weten we dat het in het verleden wel even anders is geweest, denken we maar aan de periode na de tweede wereldoorlog. In de strijd over het koningschap van Leopold III waren het immers de Franstaligen die het meest antiroyalistisch uit de hoek kwamen.

Dat de Franstaligen morgen wél voorzichtig durven pleiten voor een moderne monarchie waar transparantie de stelregel is, is geen illusie. De ruime aanwezigheid van de Franstalige pers vandaag getuige hiervan, maar ook het feit dat we dit debat mogen houden in de Kamer van Volksvertegenwoordigers – een unicum in de Belgische geschiedenis – is een signaal dat ik alvast interpreteer als: ‘We zijn bereid te luisteren naar jullie voorstellen.’

Dames en Heren,

Onze voorstellen om de monarchie te moderniseren zijn de volgende:

1/ Kom met 1 begroting: transparant, overzichtelijk en vooral ‘all in’! Transparantie is hét modewoord van deze tijd, doe het dan ook in het koningschap. Zonder transparantie smelt het maatschappelijk draagvlak voor de monarchie als instelling als sneeuw voor de zon.

Het kan toch niet dat ik als parlementslid 28 vragen moet stellen vooraleer ik een totaalbeeld krijg van wat de monarchie effectief kost. Zelfs de relatiegeschenken worden niet door de Civiele lijst gedragen!

En doe wat je belooft. Het blijft onvoorstelbaar dat de straffe woorden van de koning in zijn kersttoespraak ‘dat iedereen zijn steentje zal moeten bijdragen om de crisis te bestrijden’ zich niet vertaalden in zijn eigen portefeuille. Gelukkig is er op zo’n momenten nog de N-VA. Want dankzij ons parlementair arendsoog, kwam aan het licht dat de dotaties wél stegen ook al was het omgekeerde beloofd. De regering kon niet rap genoeg zijn om alles recht te zetten. Maar moest niemand het opgemerkt hebben, dan was dit gewoon gepasseerd. Zonder meer.

Het toont trouwens aan dat ze op het kabinet van de premier toch niet echt goed weten wat er leeft in Vlaanderen. Moest men dit wel weten, zou men het luikje ‘dotaties koningshuis’ in de jaarlijkse begroting toch onmiddellijk screenen voor de indiening in het parlement. Een beetje cabinetard weet toch dat parlementsleden als Weyts, Jambon en Vanlouwe als eerste naar die begrotingspost scrollen van zodra de begroting in het parlement wordt ingediend.

2/ Laat alle uitgaven voor de functie-uitoefening controleren door het Rekenhof, ook die van de Civiele Lijst.

Als er geen geheimen te vertellen zijn, waar wachten ze dan op. De Koninklijke familie zou zichzelf trouwens een dienst bewijzen moest ze externe controle op haar interne keuken toestaan.

3/ Betaal belastingen en stop ermee met rode diesel te rijden

Terwijl zijn ‘onderdanen’ zich blauw betalen aan de accijnzen en btw op benzine en diesel, tankt de koning en zijn gevolg met rode benzine en diesel. Hoe blauwer het bloed, hoe roder de diesel.

Dit is niet meer van deze tijd. Waarom moet iemand als Laurent geen belastingen betalen?

Op welke planeet leven die mensen? Maar ook op welke planeet leeft Di Rupo?

Soms heb ik de indruk dat niet De Rupo de eerste minister is, maar wel Steven Vanackere. Het parlementair gewoonterecht dat de eerste minister alle vragen over de Koninklijke familie beantwoordt, is immers doorbroken. Di Rupo stuurt alle gevoelige vragen door naar Steven Vanackere. Hij is dan nog zo goed om ze te beantwoorden. Politiek tamelijk onbegrijpelijk als u het mij vraagt, maar het is niet aan mij om zijn rekening te maken natuurlijk.

Mijn politieke vader Geert Bourgeois gaf me ooit volgende wijze parlementaire raad: ‘Als je je in een dossier vastbijt en je blijft bijten, moeten ze toch ooit de waarheid zeggen.’

Wel, dat is exact wat er gebeurd is, ik ben blijven bijten, tientallen vragen heb ik moeten stellen over het fiscaal regime en over de pompe defiscalisee tot er uiteindelijk een glashelder antwoord kwam van de regering:

Staat er une pompe defiscalisee in laken?: JA

Betaalt het koningshuis belastingen?: NEEN

Zo zie je maar, de aanhouder wint…

4/ Beperk de dotaties tot de troonopvolger, de koningin-weduwe (maar dan wel een beperktere dotatie. De anderhalf miljoen euro dotatie voor de koningin-weduwe is een veel te hoog pensioen. De Belgische staatskas moet toch niet bijdragen aan de erfenis voor de Spaanse neefjes en nichtjes van de rustende vorstin? Het was trouwens Dehaene, thuis in financiële verrichtingen, die haar dat waanzinnig hoge jaarbedrag toekende….) en eventueel de koning die troonsafstand heeft gedaan. En voor de eerste keer in de geschiedenis lijkt dat scenario niet ondenkbaar, waardoor we straks misschien wel met een koning, een koning op rust, een koningin-weduwe en een koningin-op-rust zitten. Wie gaat dat allemaal betalen?

5/ Plaats de kabinetschef van de koning onder politiek toezicht. De N-VA zal eerstdaags een resolutie indienen die pleit voor het Nederlandse systeem.

6/ Sla de weg in van de protocollaire monarchie. Geen medeondertekening meer, geen formatieopdrachten.

Zeggen dat België zonder koning nog altijd geen regering zou gehad hebben, is totaal gratuit en toont net aan hoe erg het gesteld is met ons land.

De N-VA zal een voostel indienen om naar Nederlands model het reglement van de Kamer te wijzigen zodat de Kamer van Volksvertegenwoordigers aan zet komt bij de volgende formatie.

Mijnheer Di Rupo, dit zijn onze 6 aanbevelingen. U zegt altijd dat de voorstellen en realisaties van de N-VA hetzelfde zijn als een blanco blad. Wel, dit is geen blanco blad maar zes concrete en constructieve voorstellen voor een modern koningschap. We hadden dit graag in een parlementaire werkgroep besproken, maar dat mag niet van de meerderheid. De angst voor de N-VA blijkt telkens opnieuw groter dan het respect voor de parlementaire instelling. Maar geen nood, wij laten het niet aan ons hart komen. Wij bezorgen onze zes aanbevelingen aan u, over anderhalf jaar maken we de eindafrekening.

Advertenties

Een gedachte over “Naar een moderne monarchie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s